Saltar ao contido principal
Xornal  »  Comunicado da CRUE en representación dos reitores e reitoras das universidades españolas 'A Ciencia como base dun futuro estable e de progreso'

Comunicado da CRUE en representación dos reitores e reitoras das universidades españolas 'A Ciencia como base dun futuro estable e de progreso'


Os reitores das universidades españolas izamos de novo a voz, tras os comunicados de novembro de 2012 e maio de 2013, para pedir ao Goberno unha aposta firme e estratéxica de aumento no investimento en I+D+i, neste contexto de grave crise económica, que tantos recortes provocou. A investigación é, sen dúbida, unha forma de saír desta situación e así o demostraron aqueles países que apostaron pola ciencia. 

 
O escaso aumento de 214 millóns de euros na partida da I+D+i, que se recolle no anteproxecto dos PGE de 2014, cáusanos decepción ao constatar que este incremento non compensa nin sequera a caída de 461 millóns que sufriu o orzamento de 2013 fronte ao de 2012, e moito menos a enorme redución sufrida nos catro últimos anos. Novamente fíxose oídos xordos á reivindicación que, de forma permanente e argumentada, vén realizando tanto a CRUE como os diferentes colectivos representados na plataforma ‘Carta Aberta pola Ciencia’.
 
A necesaria capacidade de innovación tecnolóxica non se conseguirá sen uns Orzamentos Xerais do Estado que financien suficientemente a investigación básica e a aplicada. Os países máis desenvolvidos da nosa contorna comprenderon, a diferenza do que ocorre en España, que o investimento en I+D+i proporcionaranos maiores niveis de desenvolvemento, de calidade de vida e de prosperidade, que implican menores taxas de desemprego de mozos, directa e indirectamente involucrados en tarefas de I+D+i. A CRUE reivindica, unha vez máis, que o diñeiro destinado a políticas de I+D+i non é un gasto, ao contrario, é un investimento (1€ investido en I+D+i, produce como mínimo 1,5€).
 
Pero o axeitado nivel de investimento en I+D+i só será un motor do coñecemento e da economía do país se se asocia ao fortalecemento das políticas de financiamento para Recursos Humanos, como base capital insubstituíble do avance da investigación, o progreso do coñecemento e a súa transferencia á economía produtiva. A sociedade española dificilmente entenderá que non haxa retorno do investimento dos seus impostos na formación de investigadores, que ven obrigados a deixar o país para desenvolver con eficiencia a súa actividade investigadora fose das nosas fronteiras. A CRUE reivindica que se impulse de forma estable e decidido programas que aseguren a incorporación ao sistema dun número suficiente de técnicos e investigadores predoutorais e posdoutorais: a enorme redución dos fondos dedicados a estes programas nos últimos anos deu lugar a unha perda de capital humano que se reflicte xa na economía e na produtividade do noso país. Ademais, a drástica redución dos recursos humanos destinados a I + D + i representa un enorme hándicap para a competitividade dos grupos de investigación españois no novo marco do Programa Horizonte 2020 da Unión Europea. Esta perda de capital humano vese agravada pola exigua, inxusta e de xeito evidente insuficiente taxa de reposición de efectivos que se aplica ás universidades españolas, na que leva a cabo máis dun 60% da investigación que se desenvolve no noso país. Poder contratar un só investigador por cada dez que se xubilan é condenar á I+D+i de España, e con iso á competitividade do seu sistema de innovación e do seu tecido produtivo, a un desmantelamento inexorable e a unha ruína segura en poucos anos.
 
A CRUE acolleu con satisfacción o feito de que o Goberno mellorase o financiamento do CSIC. Así mesmo, lembra que nas universidades desenvólvese dous terzos da produción científica nacional e é por tanto un elemento crucial e motor do progreso económico e social. A Universidade española ten ademais que soportar a subordinación dos gastos en I+D+i aos obxectivos de déficit da Comunidade Autónoma en que se sitúa. Iso conduce, sen remedio, a non poder desenvolver proxectos e programas de investigación que, aínda estando ben avaliados, non se financian en aras a conseguir o obxectivo de déficit, aumentando a ineficiencia do sistema.
 
Esta ineficiencia agrávase coa incomprensible falta de coordinación interministerial nos programas de recursos humanos de I+D+i, principalmente, así como polas inxentes trabas administrativas, burocráticas e de xestión que lastran a actividade científica e danan irreparablemente ao sistema de I+D+i. Ademais, os inxustificables atrasos, algúns de moitos meses, na publicación de convocatorias de programas de recursos humanos e de financiamento de proxectos, están a pór en grave perigo a mera supervivencia de moitos grupos de investigación de elevada calidade, e con iso, o mantemento de importantes liñas de investigación e innovación.
 
Igualmente, faise necesario reclamar, unha vez máis, a posta en marcha da Axencia Estatal de Investigación e esixir que se garanta unha xestión eficiente da I+D+i rexida por un financiamento suficiente e sustentable, e por unha planificación estratéxica e independente.
 
Os enormes recortes orzamentarios colocaron a investigación en España nunha situación gravísima: só un cambio de política, radical e inmediato, dirixido a dotala dun nivel de financiamento comparable á dos países da nosa contorna, pode evitar que o noso país perda, unha vez máis, o tren da modernidade e dun futuro de benestar baseado na innovación e o avance do coñecemento.
 
Pedimos, por tanto, que o Goberno tome con urxencia decisións para apoiar e salvar a I+D+i en España. Decisións que impidan que se derrube o fráxil sistema que, co esforzo dos investigadores e co diñeiro dos impostos dos cidadáns, construímos e desenvolvemos nas últimas décadas até achegalo aos postos de liderado nos que o noso país merece estar. Só así será posible saír dun xeito sólido, estable e duradeiro da crise económica que nos afecta.